Verrassende manieren waarop de smartphone het milieu belast

Erwin Vogelaar
29 maart 2021, 15:22
5 min leestijd
Verrassende manieren waarop de smartphone het milieu belast

Wat is de voetafdruk van de smartphone op het milieu? Daar zit meer achter dat je waarschijnlijk denkt. 

Lees verder na de advertentie.

Manieren waarop de smartphone het milieu belast

De smartphone die je elke dag gebruikt en mogelijk om de paar jaar vervangt, komt niet zomaar uit de lucht vallen. Voornamelijk het maken van smartphones vormt een grote belasting voor het milieu. De voetafdruk die elk toestel achterlaat is waarschijnlijk zelfs groter dan je denkt. 

Het is belangrijk om je bewust te worden van deze voetafdruk, want dat beïnvloedt mogelijk hoe vaak jij een nieuwe telefoon koopt en of je wellicht helemaal geen spiksplinter nieuwe toestellen meer aanschaft. 

Grondstoffen

Het maken van smartphones vraagt om het mijnen van grondstoffen. Er is bijvoorbeeld ijzer nodig voor de speakers en microfoon van de smartphone, aluminium voor het omhulsel, goud voor de chips en lithium voor de batterij.

Dat is een probleem om verschillende redenen. Niet in de laatste plaats omdat deze materialen uit de aarde worden gehaald en de bron niet onuitputbaar is. De manier waarop sommige van deze materialen worden gewonnen is ook niet zuivere koek. Voor het winnen goud worden bijvoorbeeld vaak giftige bijproducten gebruikt, die vervolgens terecht komen in de grond en het water. 

Het mijnen van deze materialen verwoest complete ecosystemen. Wist je dat bijvoorbeeld de ontbossing van de Amazone voor een groot deel komt door de tech-industrie die goud nodig heeft voor hun producten?

smartphone milieu

Nieuw of tweedehands

Het maken van smartphones staat voor circa 85 tot 95 procent van de totale CO2-emissies van een toestel in een tweejarig leven. Een nieuwe smartphone kopen kost dus net zoveel energie als een telefoon tien jaar lang gebruiken en telkens opnieuw opladen.

Het kan dus een enorm verschil maken of je elk jaar, elke twee jaar of elke drie jaar een nieuw toestel koopt. Dat is vergelijkbaar met auto’s. Het kopen van een tweedehands auto die op benzine rijdt, is eigenlijk beter voor het milieu dan een nieuwe Tesla kopen die elektrisch wordt opgeladen. 

Een andere grote bijdrage aan de voetafdruk van de smartphone op het milieu, zijn de schroothopen waar afgedankte toestellen op belanden. De makkelijkste manier om grondstoffen uit deze smartphones te winnen is om ze te verbranden, waardoor er allerlei schadelijke stoffen in de atmosfeer belanden. 

Adapters

Recentelijk beginnen smartphonefabrikanten ervoor te kiezen om geen adapters meer in het doosje van een nieuwe smartphone te stoppen. Apple begon daarmee, maar nu doen ook Samsung en Xiaomi mee. Andere fabrikanten zullen ongetwijfeld snel volgen.

Dat klinkt als een flauwe kostenbesparing en een manier om consumenten extra te laten betalen voor een adapter, maar is een goed idee om de voetafdruk van smartphones op het milieu te verkleinen. 

We hebben allemaal een la of een doos vol met adapters die we niet meer gebruiken. Elke keer als we een nieuw apparaat kopen zit daar een nieuwe adapter bij, terwijl we vaak net zo goed een oude adapter kunnen hergebruiken. Dat is niet alleen zonde van de materialen en CO2-uitstoot om deze adapters te maken, maar ze belanden ook vaak bij het afval.

Gebruik van je smartphone

Ook het gebruik van smartphones vormt een belasting voor het milieu. Elke keer als je een tekstberichtje stuurt, een telefoontje pleegt, iets up- of downloadt, dan moet er een datacentrum voor je aan de slag. Deze datacentra consumeren een ongekende hoop energie.

In 2018 waren de datacentra goed voor 1 procent van het energieverbruik in de hele wereld. Dat lijkt weinig, maar is enorm veel. Dat zal alleen maar toenemen nu we steeds meer in de cloud werken.

Toch hoeft het energieverbruik van datacentra niet hard te stijgen. Nieuwe centra zijn vaak een stuk beter geoptimaliseerd. Minder stroomkosten betekent voor de bedrijven er achter ook meer winst. Steeds meer grote bedrijven zoals Google maken er tevens werk van om hun datacentra via duurzame energie van stroom te voorzien.

smartphone milieu

Kleinere vervuilers

Er zijn ook kleinere milieuvervuilers waar je mogelijk geen erg in hebt. Denk aan de verpakkingen van smartphones. Elke smartphone komt met een doosje, boekjes, stickers, andere plastic onderdelen en vaak nog een adapter. 

Denk verder aan de transport die nodig is om smartphones na het maken te verspreiden naar winkels wereldwijd. Door geen adapter in het doosje te plaatsen, zijn de doosjes wel kleiner en passen er meer smartphones in een container of vrachtwagen. 

Maar denk ook aan hoeveel geld er wordt uitgegeven aan fysieke marketing, zoals billboards, om ons te doen geloven dat we elke paar jaar een nieuwe smartphone nodig hebben.

Vaak een nieuwe smartphone

Mensen kopen vaak een nieuwe smartphone. Dat komt grotendeels doordat de toestellen slecht te repareren of te upgraden zijn. Als het toestel een mankement heeft, of bepaalde onderdelen raken verouderd door gebruik of de tijd, is dat niet gemakkelijk te verhelpen. Het kopen van een nieuw toestel is dan de logische volgende stap. 

Ook in de marketing van de bedrijven worden we wijs gemaakt dat we na één of twee jaar echt een nieuwe smartphone nodig hebben, terwijl toestellen vaak makkelijk vijf jaar of langer mee kunnen. Zeker als de accu wordt vervangen. 

De smartphone is niet zomaar een apparaatje dat je weggooit als er een nieuwere, mooiere, snellere versie is. Het is een product dat enorm belastend is voor het milieu waar je waardevol mee om moet gaan. 

smartphone milieu

Oplossingen om de voetafdruk te verkleinen

Er zijn oplossingen om de voetafdruk van de smartphone op het milieu te verkleinen. Zowel voor fabrikanten als consumenten.

Fabrikanten moeten aan de slag door meer gerecycled materiaal te gebruiken. Daardoor wordt de noodzaak om nieuwe materialen uit de grond te halen kleiner. Ook moeten fabrikanten er werk van maken om hun toestel makkelijk te repareren te maken. Dat betekent onder andere dat niet alle onderdelen aan elkaar vastgelijmd moeten worden. 

Voor consumenten is het allerbelangrijkste om minder vaak een nieuw toestel te kopen. Doe langer met het toestel dat je hebt, laat deze repareren als het mogelijk is en kies voor refurbished bij het kopen van een vervangend toestel.

Fairphone

Een smartphone die makkelijk te repareren is, is ook een duurzame keuze voor consumenten. Deze toestellen zijn modulair opgebouwd, waardoor losse elementen zo te vervangen zijn. Voorloper hierop is het Nederlandse Fairphone. Het nieuwste toestel is de Fairphone 3 Plus.

Lezersreacties

Deel je kennis of stel een vraag. Dat kan anoniem of met een Disqus account.

Menu
Nieuws Tips Apps Reviews Thema's Video's