Vanaf 2019 geen smartphone onderweg: alles over het verbod
Florence Peeters

Het komende smartphoneverbod voor alle voertuigen roept veel vragen op. Android Planet duikt dieper in het smartphoneverbod en de risico’s van telefoongebruik in het verkeer. Dit zijn alle antwoorden die boven komen drijven.

Appen achter het stuur verleden tijd

Even een appje sturen dat je onderweg bent, een foto van de file maken of een ander nummertje opzetten: we zitten onderweg veel vaker op onze smartphone dan we denken.

Het is vanaf 1 juli 2019 niet meer toegestaan om je smartphone in het verkeer te gebruiken. Voor automobilisten geldt dit al langer, maar ook voor fietsers is het straks verboden. Dit nieuws deed veel stof opwaaien, en riep bij onze lezers veel vragen op.

We geven je een zo volledig mogelijk overzicht van alles wat je moet weten over het smartphoneverbod in 2019. Ook zetten we alle tips en tricks op een rijtje om zelf je telefoongebruik op de weg aan te pakken.

Smartphoneverbod in 2019: waarom het er moet komen

Het aantal verkeersdoden en ongelukken is de afgelopen jaren alleen maar toegenomen, met een lichte daling in 2017. Op het eerste oog positief, behalve dat er voor het eerst meer dodelijk verongelukte fietsers dan automobilisten waren.

In 2017 zijn er omgerekend elke dag één tot twee mensen omgekomen door een verkeersongeval, en zijn fietsers dus steeds vaker slachtoffer. Een belangrijke reden voor de overheid om het smartphoneverbod uit te breiden naar fietsers. Afleiding speelt hierin namelijk een steeds grotere rol.

Het idee voor een algeheel ‘app-verbod’ komt niet alleen uit de koker van de overheid. Verschillende belangenorganisaties hebben hier lange tijd voor gelobbyd, waaronder Veilig Verkeer Nederland (VVN).

De organisatie is dan ook erg blij dat het verbod er definitief komt, zegt woordvoerder José de Jong. “Het is krom dat je je telefoon niet mag gebruiken in de auto maar wel op de fiets, terwijl je daarop veel kwetsbaarder bent”, stelt De Jong. “We hopen dat als er een boete boven het hoofd hangt, mensen ook op de fiets niet meer hun telefoon gebruiken.”

Voetgangers blijven voorlopig buiten schot. Uit verschillende onderzoeken blijkt echter dat lopen met een smartphone ook vrij gevaarlijk is.

De Jong ziet weinig in een verbod voor wandelaars. “Voetgangers gaan veel langzamer, lopen ook iets minder gevaar. Laten we eerst dit verbod maar invoeren en handhaven”, aldus de woordvoerder.

Zo gevaarlijk is appen in het verkeer

Het wordt steeds drukker op de weg, we gebruiken onze telefoon voor steeds meer zaken en kunnen binnenkomende meldingen over het algemeen maar moeilijk weerstaan. Een optelsom van factoren die het niet makkelijk maken om je smartphone onderweg op te bergen.

Maar de cijfers liegen er niet om. Omdat er niet bij ieder verkeersongeval wordt bijgehouden wat de oorzaak is, is het niet te meten hoeveel directe slachtoffers smartphones in het verkeer al hebben gemaakt. Over de risico’s van appen in het verkeer is echter wel genoeg bekend. Check onze infographic hieronder hoe gevaarlijk smartphonegebruik onderweg is.


MONO-campagne als bewustmaker

Samen met onder meer VVN is de overheid de campagne ‘MONO: Ongestoord onderweg’ gestart. Hiermee vragen ze aandacht voor het groeiende probleem van afleiding in het verkeer door smartphones. Ook willen ze mensen bewust maken van de gevaren die het met zich meebrengt.

Het is prima om je smartphone te gebruiken om te navigeren, muziek te streamen of snel te bellen. Maar het doel van de campagne is dat automobilisten en fietsers zich niet laten verleiden om onderweg sociale media te gebruiken. Dat is namelijk waar de grootste afleiding in zit, en dus ook gevaar. Kijk maar naar de cijfers in de infographic hierboven.

google maps verkeersproblemen

De campagne sluit naadloos aan op het aankomende verbod, maar is bedoeld om mensen op een veel langere termijn bewust te maken. MONO moet minimaal tien jaar lang draaien. Smartphonegebruik in het verkeer is nu eenmaal ingesleten gedrag, en het kost tijd om zulk gedrag ook weer af te leren.

Een goed voorbeeld is de BOB-campagne, waarbij het ook jaren kostte voordat ‘de bob zijn’ bij iedereen is ingesleten als een normale uitspraak.

Smartphonefabrikanten werken mee

Ook smartphonefabrikanten, app-ontwikkelaars en andere betrokken bedrijven helpen indirect mee aan het aanpakken van dit probleem. Zo hebben onder meer Samsung, branchevereniging Nederland-ICT en Flitsmeister het convenant ‘Veilig gebruik smart functies in het verkeer’ getekend.

Hiermee beloven ze zich actief voor dit doel in te zetten, door het mee te nemen in hun producten en diensten. Een woordvoerder van het Ministerie van Infrastructuur en Water geeft aan dat ze in gesprek zijn met Apple, en meerdere fabrikanten waarschijnlijk nog volgen.

Samsung lanceerde vorig jaar al de In-Traffic Reply-app, die automatisch je smartphone blokkeert als je op de fiets of in de auto zit. Stuurt iemand je een berichtje via sms of WhatsApp, dan wordt er zelfs direct een berichtje teruggestuurd dat je even niet bereikbaar bent. De app staat inmiddels standaard op alle Nederlandse Samsung-smartphones. Heb je een toestel van een andere fabrikant, dan kun je hem via de Play Store downloaden. Daar is In-Traffic Reply al bijna een half miljoen keer gedownload.

Wat mag wel en wat mag niet onderweg?

Wel toegestaan:

  • Voordat je gaat rijden of terwijl je stilstaat de navigatie instellen
  • Handsfree bellen
  • In een stilstaande file of bij een stoplicht je telefoon gebruiken
  • Een volgend nummer opzetten

Verboden:

  • Je telefoon gebruiken terwijl deze in een fiets- of autohouder zit
  • Onderweg een muziekje opzoeken of de navigatie instellen op je smartphone
  • Bellen terwijl je je telefoon vasthoudt

Hoe wordt het verbod gehandhaafd?

Afleiding in het verkeer heeft op dit moment al hoge prioriteit voor de politie volgens de woordvoerder van het ministerie. “Dat het verbod nu uitgebreid wordt, verandert dus weinig. Het past in hun takenpakket.”

Daarnaast is de politie druk bezig met een pilot waarin speciale flitscamera’s getest worden. Deze controleren niet alleen op snelheid, maar ook of iemand in de weer is met een smartphone of ander elektronisch apparaat. Dit zou zeker voor automobilisten betekenen dat ze minder snel wegkomen met even een appje versturen.

De boete voor automobilisten ligt op dit moment op 230 euro. Het is nog onduidelijk wat de hoogte gaat zijn van de boete voor fietsers die gepakt worden. “De hoogte daarvan wordt pas bepaald zodra duidelijk is wanneer de regel precies ingaat.”

Het blijft dus nog even afwachten hoeveel je moet betalen als fietser in overtreding. Toch klinkt het aannemelijk dat ook deze boete niet mals zal zijn en dichtbij, of zelfs op gelijke hoogte met die voor autobestuurders is. Een hoge boete lost niet per definitie een probleem op, maar is voor velen ongetwijfeld een motivatie om het apparaatje in hun jaszak te houden.

11 tips om de verleiding van je smartphone te weerstaan

Dit kan je als bestuurder doen

  1. Stop je telefoon weg. In je jaszak of nog liever een rugzak of tas. In de auto is het nog beter om de tas op de achterbank te zetten;
  2. Geef als ouders het goede voorbeeld aan kinderen. Wanneer jij onderweg appt als ouder, denkt een kind mogelijk dat het oké is om dat ook te doen;
  3. Gebruik een functie of app om geen meldingen binnen te krijgen, zoals een automodus of de vliegtuigmodus;
  4. Probeer het een tijdje heel bewust niet te doen. Ga achteraf na of je je smartphone op de weg mist. Waarschijnlijk valt dat wel mee;
  5. Gebruik je je telefoon om te navigeren, gebruik dan een houder op je dashboard of fietsstuur;
  6. App voor vertrek dat je onderweg bent naar iemand;
  7. Fiets met een oortje in als je toch moet bellen.

Dit kan je als verzender doen

  1. Vraag of iemand vooraf wil laten weten als ze vertrekken;
  2. Houd rekening met het standaard woon-werkverkeer van je partner, vrienden en familie en leidt niet af op de tijden dat iemand sowieso op weg zit;
  3. Denk als verzender twee keer na voordat je iets verstuurt. Weet je dat iemand onderweg is? Wacht even of bel bij dringende zaken wanneer je weet dat iemand handsfree kan antwoorden;
  4. Maak afspraken in groepsapps om het aantal berichten tijdens spitsuren te beperken. Op de momenten dat mensen namelijk naar school, vrienden of het voetbalveld reizen, piekt het verkeer in de bijbehorende groepsapp.

Lees meer over Android in het verkeer

Draag ook bij aan dit artikel

Deel je kennis of stel een vraag. Dat kan anoniem of met een Disqus account.